Respijtzorg aanvragen — zo regelt u vervangende zorg
Respijtzorg · Vervangende Mantelzorg · Even op Adem
Mantelzorgers zijn vaak dag en nacht in de weer. Respijtzorg — ook wel vervangende mantelzorg genoemd — neemt die zorg tijdelijk over, zodat u even tijd voor uzelf heeft. Dat kan een paar uur per week zijn, of een logeerweek zodat u met vakantie kunt. Op deze pagina leest u welke vormen er zijn, via welke wet u respijtzorg regelt, en hoe u het aanvraagt..

Wat is respijtzorg?
Respijtzorg is tijdelijke, vervangende zorg die de taken van de mantelzorger overneemt - zodat u als mantelzorger even op adem kunt komen. ‘Respijt’ betekent letterlijk uitstel of adempauze. De zorg kan incidenteel zijn (bijvoorbeeld tijdens een vakantie) of structureel (bijvoorbeeld elke week een vaste middag), en kan thuis of buitenshuis plaatsvinden.

Welke vormen van respijtzorg zijn er?
Respijtzorg bestaat in verschillende vormen — welke het beste past, hangt af van uw situatie en die van de zorgvrager:
- Dagopvang — de zorgvrager gaat overdag naar een locatie voor dagbesteding of zorg
- Logeeropvang — een kortdurend verblijf, bijvoorbeeld in een zorghotel of logeerhuis, zodat u een nacht of een week vrij kunt nemen
- Zorg of gezelschap thuis — een vrijwilliger of professional neemt de zorg thuis tijdelijk over (aanwezigheidszorg)
- Vervanging door een vrijwilliger die (even) blijft logeren — bijvoorbeeld via een gespecialiseerde organisatie
Via welke wet regelt u respijtzorg?
Respijtzorg wordt niet vanuit één vaste regeling betaald — welke wet van toepassing is, hangt af van de zorg die de zorgvrager al ontvangt:
| Situatie van de zorgvrager | Respijtzorg via |
|---|---|
| Ontvangt ondersteuning vanuit de Wmo | De gemeente (Wmo) — aanvragen bij het Wmo-loket |
| Heeft een Wlz-indicatie | Het zorgkantoor, of zelf inkopen met het pgb |
| Ontvangt zorg vanuit de Zorgverzekeringswet | Soms via de aanvullende verzekering (vervangende mantelzorg) |
| Is een kind met een beperking | De gemeente, via de Jeugdwet |
Weet u niet welke wet op uw situatie van toepassing is? Kijk dan eerst op onze pagina over het verschil tussen Wlz, Wmo en Zvw.
Stap voor stap: respijtzorg aanvragen
Stap 1 — Bepaal welke vorm en route passen
Bedenk welke vorm van respijtzorg u zoekt (een paar uur per week, of een logeerweek), en kijk via welke wet dit loopt op basis van de zorg die de zorgvrager al krijgt.
Stap 2 — Neem contact op met het juiste loket
Voor respijtzorg via de Wmo of Jeugdwet neemt u contact op met het Wmo-loket van de gemeente. Heeft de zorgvrager een Wlz-indicatie, dan gaat het via het zorgkantoor of het pgb. Loopt het via de zorgverzekering, bel dan de zorgverzekeraar.
Stap 3 — Het gesprek en de beschikking
Voor professionele respijtzorg (zoals logeeropvang of dagbesteding) is meestal een beschikking of indicatie nodig. De gemeente of indicerende instantie bekijkt samen met u wat nodig is. Voor hulp van een vrijwilliger hoeft u vaak niet eerst langs de gemeente. Als er een persoonsgebonden budget is, kunt u de respijtzorg daar soms zelf mee inkopen.
Wat kost respijtzorg?
Dat hangt af van de route. Voor respijtzorg via de Wmo geldt meestal het abonnementstarief (een vast maximumbedrag per maand) — zie onze pagina over de eigen bijdrage via het CAK. Respijtzorg die uit een pgb wordt betaald, gaat ten laste van dat budget. Hulp door een vrijwilliger is doorgaans gratis. Informeer vooraf bij de gemeente, het zorgkantoor of de zorgverzekeraar wat in uw situatie geldt.
Respijtzorg via een vrijwilliger
Naast professionele respijtzorg kunt u ook hulp van een vrijwilliger inschakelen. Er zijn organisaties die gespecialiseerd zijn in vervangende mantelzorg — een vrijwilliger neemt dan tijdelijk de dagelijkse zorgtaken over, soms zelfs een paar dagen aaneengesloten met een overnachting. Het steunpunt mantelzorg of de welzijnsorganisatie in uw gemeente kan u hierbij helpen. Landelijk biedt Mantelzorg.nl een overzicht. Meer over alle vormen van steun leest u op onze pagina over mantelzorgondersteuning.
FAQ Veelgestelde vragen over het zorgplan
Thuiszorg is zorg voor de zorgvrager zelf. Respijtzorg is er juist voor de mantelzorger: het neemt de mantelzorgtaken tijdelijk over, zodat die even kan rusten. Respijtzorg heet daarom ook wel vervangende mantelzorg.
Voor professionele respijtzorg (zoals logeeropvang of dagbesteding) is meestal een beschikking van de gemeente nodig. Voor hulp van een vrijwilliger hoeft dat vaak niet — al kan het Wmo-loket u wel helpen een vrijwilligersorganisatie te vinden.
Ja. Bij een Wlz-indicatie regelt u respijtzorg via het zorgkantoor, of u koopt het zelf in met het persoonsgebonden budget (pgb) als u dat heeft.
Dat verschilt per gemeente en per situatie. Bij respijtzorg via de Wmo wordt per geval bekeken wat nodig en passend is. Informeer bij uw gemeente naar de mogelijkheden en eventuele maximale omvang
Voor Wmo-ondersteuning geldt meestal het abonnementstarief: een vast maximumbedrag per maand, ongeacht hoeveel ondersteuning u ontvangt. De exacte kosten hangen af van uw gemeente.
Heeft u een vraag over zorgplannen?
Heeft u een vraag die niet beantwoord wordt op deze site — of wilt u een bijdrage leveren aan de kennisbank? Neem dan contact met ons op. Wij helpen u graag verder.